AAA

POSMATRACI | 28.02.2019 11:55 > 28.02 11:55

Izgradnja MHE na Grzi pod znakom pitanja


Oko 5.000 gradjana Paraćina svojim potpisima je pokazalo da se protivi izgradnji mini hidroelektrane (MHE) na reci Grzi kod Paraćina jer smatraju da će se time uništiti živi svet u reci, investitor tvrdi da ima sve potrebne dozvole a opština je stala na stranu gradjana i od državnih organa zahteva poništavanje dozvola zbog propusta u izdavanju.

Predsednik opštine Paraćin Saša Paunović je za agenciju Beta izjavio da će opština poštovati zakon, kao što je i do sada činila, ali da postoji volja gradjana koji su sa 5.000 potpisa zatražili da se obustavi gradnja MHE.

Opština je najpre izdala investitoru gradjevinsku dozvolu, ali je nakon prikupljenih potpisa gradjana, koji su dostavili i dokaz o propustima prilikom izdavanja dozvole, donela odluku da se ipak protivi gradnji.  

Opština Paraćin je investitoru Milošu Matejiću vlasniku preduzeća za proizvodnju električne energije "MHE Hydromat energy" iz Topole izdala dozvolu za gradnju 27. septembra prošle godine jer je investitor imao sve "pribavljene uslove" za izgradnju od Telekoma, Srbijagasa, Srbijavoda, Vodovoda, Elektrodistribucije, Direkcije za izgradnju, JP Putevi Srbije, Sektora za vanredne sitauacije MUP Jagodine, Zavoda za zaštitu spomenika kulture i Zavoda za zaštitu prirode Srbije.

Izgradnja MHE snage 499 kilovata bi trebalo da počne ovog proleća, a vrednost radova je oko 80.000.000 dinara. Na zahtev investitora MHE na Grzi, nedavno je održan sastanak u prostorijama opštine kome su prisustvovali predstavnici investitora, opštinskog odeljenja za urbanizam, gradjevinske inspekcije, kao i predsednik opštine Saša Paunović.

Investitor je obavešten da je Skupština opštine na inicijativu oko 5.000 gradjana – potpisnika peticije protiv izgradnje MHE na Grzi donela odluku da se protivi izgradnji, a da su opštinske službe i predsednik opštine, u skladu sa ovom odlukom, pokrenule procedure kod nadležnih državnih službi i to u Ministarstvu životne sredine, Zavodu za zaštitu prirode, Urbanističkoj inspekciji Ministarstva građevine, Vodoprivrednoj inspekciji, da se poništi građevinska dozvola za izgradnju MHE na osnovu sumnje, a zbog naknadnih saznanja da postoje propusti u postupku izdavanja uslova nekih državnih javnih preduzeća.

"Gradjani su dostavili neke informacije na osnovu koji se može sumnjati, mada mi ne možemo tvrditi da li je to tačno ili ne, da uslovi državnih javnih preduzeća, na osnovu koji se kasnije izdaje građevinska dozvola, nisu bili sasvim ispravni", rekao je Paunović.

On tvrdi da kada je opština u septembru prošle godine izdala dozvolu, nije imala ta saznanja.

"Mi nemamo pravo da proveravamo sadržinu tih dokumenata nego ako investitor dostavi potrebne dokumente koji imaju važeći pečat te institucije, ako u projektu ima tehničke kontrole, mi ne možemo proveravati ispravnost takvih dokumenata. Mi samo proveravamo da li postoji sva dokumentacija propisana zakonom i dužni smo u roku od pet dana da izdamo građevinsku dozvolu", objasnio je Paunović.

Problem je u tome što su Srbijavode dale uslov za priključenje MHE na donje jezero, jedno od dva veštačka jezera na Grzi, koje ustvari nije legalizovano. Veći deo jezera nalazi se na privatnim parcelama koje su možda nekad plaćene ali nisu prenete na Srbijavode. U opštini smatraju da Srbijavode, kao držaoci jezera, nisu mogli da daju dozvolu da se MHE priključi na objekat jezera koje nema upotrebnu dozvolu. Faktički nigde ne piše da je jezero njihovo.

Na sastanku je investitoru preneta i zabrinutost građana da bi izgradnjom MHE mogao da bude uništen živi svet u reci, da se naruši životna sredina i ambijent izletišta, a na osnovu sličnih primera na drugim mestima u Srbiji.

Investitor je, na sastanku u opštini, izneo tvrdnju da poseduje sve potrebne državne saglasnosti, da na osnovu urađenih studija ne postoji osnovanost za ovakvu zabrinutost građana, te da će postupati u skladu sa zakonom i da će insistirati na poštovanju zakona i kad je reč o opštinskim i državnim službama, a posebno će insitirati na poštovanju zakonskih rokova i zbog prirode investicije koju namerava da sprovede i na zakonskoj odšteti u slučaju nepoštovanja rokova.

Na zvaničnom sajtu opštine Paraćin stoji da su ,,katastrom MHE Srbije, utvrđenim 1987.godine na teritoriji opštine Paraćin predvidjene četiri lokacije za izgradnju, dve na Crnici i dve na Grzi“.

Investitoru je preporučeno da pre bilo kakvih daljih koraka stupi u kontakt sa predstavnicima građana koji se protive izgradnji MHE, kao i sa predstavnicima pokreta protiv izgradnje MHE na nivou Srbije, te da u saradnji sa stručnjacima iz ove oblasti, koje predlože predstavnici građana koji se protive izgradnji MHE, izradi studiju uticaja na životnu sredinu, koja po zakonu nije obavezna.

Neformalna grupa gradjana ,,Odbranimo Grzu”, koja je početkom decembra organizovala proteste protiv izgradnje MHE, je u saradnji sa opštinskim službama pripremila dokumentaciju koju su uputili svim nadležnim službama i institucijama.

Milomir Ružić iz neformalne grupe gradjana ,,Odbranimo Grzu” kaže da bi izgradnja MHE značila nestanak velikog broja strogo zaštićenih vrsta riba, vodozemaca,  ptica, sisara i gmizavaca. Takođe,izgradnja MHE dovela bi do isušivanja reke kao i do promene režima snabdevanja vodom i samim tim do velike ekološke štete sa posledicima koje nije ni moguće u potpunosti sagledati.

,,Ne može jedan čovek koji nikoga ne zapošljava, i ne doprinosi privredi, da stavi reku u cevku, da napravi mašinsku zgradu koja pravi nesnosnu buku, na sred Grze i da nama upropasti izletište, rekao je Zoran Kojadinović iz neformalne grupe građana ,,Odbranimo Grzu”.

Aktivisti fronta za odbranu reka Srbije žele da skrenu pažnju svim građanima na stavku broj 6 na računima za električnu energiju pod kojom se nalazi iznos koji svi odvajaju za povlašćene proizvođače električne energije. Oni ističu da od izgradnje MHE u Srbiji koristi imaju jedino investitori a svi ostali su na gubitku, a taj gubitak nije samo u novcu već i u uništavanju prirode.

Neformalna grupa građana ,,Odbranimo Grzu” se udružila sa ekološkim aktivistima iz nekoliko gradova Srbije koji su se sastali u staroplaninskom selu Temska i dogovorili o osnivanju Fronta za odbranu reka Srbije čiji je cilj obaveštavanje javnosti o štetnosti koju prirodi pričinjava izgradnja MHE i udruživanje u legalnim građanskim naporima da se izgradnja takvih elektrana spreči i zaustavi.

U odbranu reke Grze uključila se i nevladina organizacija ,,Alternativni parlament građana“ iz Paraćina koja je takođe prikupljala potpise protiv izgradnje MHE na Grzi i organizovala proteste. Protiv izgradnje MHE su i odbornici opozicionih partija u paraćinskom parlamentu.

Grza je poznato izletište ne samo među izletnicima iz Paraćina već i Pomoravlja i centralne Srbije. Reka Grza je duga 23 km i na svom toku ima dva jezera, gornje i donje. Reka je bogata potočnom i kalifornijskom pastrmkom i klenom. Područje oko vrela Grze je zaštićeno prirodno dobro treće kategorije, što ne važi za donje jezero gde je investitor planirao MHE.



KOMENTARI

Broj komentara : 0

Vaše ime*


Vaš e-mail


Vaš komentar*



otkucano 0 od ukupno 1500 karaktera.